عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٢٥٧ - شرائط ايلاءكننده

ترجمه:

كتاب ايلاء

ايلاء عبارت است از قسم خوردن بر ترك مواقعه با همسر دائمى براى هميشه يا بطور مطلق و يا براى بيش از چهار ماه تا به اين وسيله به همسر ضرر وارد شود.

مبحث احكام ايلاء

الف: در انعقاد ايلاء دو امر شرط است:

١- لازم است آن را صرفا با لفظ « اللّه » تبارك و تعالى اجراء نمايند.

٢- شرط است لفظ ايلاء را بزبان آورده و به آن تلفّظ كنند چه به عربى و چه به غير آن.

ب: شرط است در امرى كه قسم بر آن واقع مى‌شود لفظ صريح به كار ببرند همچون:

ادخال فرج در فرج يا لفظى كه به آن اختصاص دارد نام برده شود.

ج: اگر ايلاءكننده لفظ جماع و وطى را بكار برده و از آن ايلاء را اراده كند صحيح است.

د: مرحوم شيخ طوسى رحمه اللّه فرموده‌اند:

اگر شخصى لفظ « لا جمع رأسى و رأسك مخدّة» يعنى سر من و تو در يك بالش قرار نگيرد و نيز عبارت « لا ساقفتك» را به عنوان كنايه آورده و از آنها ايلاء را قصد نمايد ايلاء واقع مى‌شود.

ه: لازم است صيغه ايلاء از شرط و صفت مجرّد و خالى باشد.

و: اگر ايلاء معلّق را بخواهند به عنوان قسم بر فعلى قرار دهند واقع نمى‌شود [١] چنانچه اگر بخواهند به طلاق و عتاق قسم بخورند چنين قسمى صحيح نمى‌باشد.

شرائط ايلاءكننده‌

در ايلاءكننده شروطى است كه ذيلا بيان مى‌كنيم:

١- بواسطه داشتن عقل و بلوغ كامل باشد.

[١] در فرع قبلى گفته شد اگر صيغه ايلاء متعلّق بر وصف و يا شرط گردد ايلاء واقع نمى‌شود حال جاى طرح اين مسئله است كه اگر به عنوان ايلاء واقع نشود آيا قسم مى‌باشد يا به عنوان قسم و يمين نيز واقع نمى‌شود؟